Son dönemde terör, cinayet ve birçok suça zemin hazırlayan sosyal medya için yapılan kanuni düzenlemeler yeterli gelmemektedir. Sosyal medyayla ilgili yapılan düzenlemeler, kamuoyunda olumlu bir etki oluştursa da hâlâ hukuki açıdan eksiklikleri bulunmaktadır.
Son yıllarda birçok yasal düzenleme yapılmasına rağmen, sosyal medya suç örgütlerinin propaganda alanı olmaya devam ediyor. Terör suçlarından cinayetlere, toplumsal olaylardan dolandırıcılığa her suçun bir ucu mutlaka sosyal medyaya dayanıyor. Özellikle anonim ya da “troll” hesaplar üzerinden yapılan algı operasyonları ve dezenformasyonlarla toplumun fay hatlarıyla oynanıyor. Sosyal medyada kanaat önderi gibi davranan bu hesaplar, özellikle gençleri hedef alarak, kutuplaşmayı derinleştiriyor, toplumsal tansiyonu yükseltiyor.
Yargılamaların daha etkin yürütülebilmesi için bilişim suçlarına özel ihtisas mahkemeleri kurulması, hâkim ve savcılara yönelik bilişim hukuku alanında hizmet içi eğitimlerin yaygınlaştırılması gerekiyor. Yeni düzenleme ile birlikte sosyal medya üzerinden işlenen hakaret suçlarında “ön ödeme” uygulaması getirildiğini dile getiren Ergün, bu düzenlemenin caydırıcılıktan uzak olduğunu ve dezenformasyon içerikli paylaşımların artmasına neden olmuştur.
Sorunun bir diğer yönü ise eksik yürütülen adli süreçlerdir. Bu da suç işlemeyi düşünen kullanıcıları cesaretlendiriyor.
İfade özgürlüğü sınırları dâhilinde herkesin her konuda düşüncesini, o konunun uzmanı olmaksızın ve verdiği bilginin doğru ya da yanlış olduğunu farklı kaynaklardan teyit etmeden tüm dünyayla paylaşabilmesinin, sosyal medyada büyük bir dezenformasyona sebebiyet vermektedir. Sosyal medyada artan dezenformasyonun önüne geçmek için yeni, caydırıcı cezalar ve önleyici tedbir niteliğinde yasal düzenlemeler getirilmesi gerekmektedir.
DEZENFORMASYON YASASI NE GETİRDİ?
■ Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayanlar, 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasına çarpıtılıyor. Suç, gerçek kimlik gizlenerek veya bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenirse ceza yarı oranında artırılıyor.
■ Günlük erişimi 10 milyondan fazla olan yurt dışı kaynaklı sosyal medya platformları, Türkiye’de ofis açmak ve temsilci atamak zorunda.
■ Sosyal medya şirketleri, şeffaflık ilkesi çerçevesinde, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun (BTK) talep ettiği bilgi ve belgeleri iletmekle yükümlü.
■ Hukuka aykırı içerikleri en geç 4 saat içinde kaldırmayan platformlar, söz konusu içeriklerden doğrudan sorumlu sayılıyor.
■ Yurt dışı kaynaklı sosyal medya şirketleri, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına uymamaları halinde reklam vermeme yaptırımına tabi tutuluyor.
■ Millî İstihbarat Teşkilatının faaliyetleri ve personeline yönelik suç teşkil eden içerikler katalog suçlar kapsamına alındı.
Türkiye’de sosyal medya ile ilgili hukuki düzenlemeler, birden fazla kanun ve yönetmelik içinde dağınık hâlde yer alır. Ana çerçeve şu şekildedir:
⚖️ 1. 5651 Sayılı Kanun (İnternet Hukukunun Temeli)
İnternette işlenen suçlarla mücadeleyi düzenler.
Kapsam:
İçerik kaldırma / erişim engelleme
Sosyal medya platformlarının yükümlülükleri
Kullanıcıların hakları
Sosyal medya şirketlerine getirilen başlıca yükümlülükler:
Türkiye’de temsilci bulundurma
Mahkeme kararlarına 48 saat içinde cevap
Kullanıcı başvurularını değerlendirme
Aksi hâlde para cezası, reklam yasağı, bant daraltma
⚖️ 2. Türk Ceza Kanunu (TCK)
Sosyal medyada işlenen birçok fiil doğrudan suçtur:
En sık karşılaşılan suçlar:
Hakaret (TCK 125)
Tehdit (TCK 106)
Şantaj (TCK 107)
Özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK 134)
Kişisel verilerin hukuka aykırı paylaşımı (TCK 136)
Dolandırıcılık (TCK 157)
Halkı kin ve düşmanlığa tahrik (TCK 216)
📌 Sosyal medyada işlenmesi, suçu hafifletmez, çoğu zaman ağırlaştırır.
⚖️ 3. 7253 Sayılı Kanun (Sosyal Medya Yasası)
5651’e ek düzenlemeler getirmiştir.
Öne çıkanlar:
Kullanıcıların unutulma hakkı
İçeriklerin hızlı kaldırılması
Platformlara yüksek idari para cezaları
⚖️ 4. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK – 6698)
Sosyal medyada:
Başkasının fotoğrafını izinsiz paylaşmak
Telefon numarası, adres, mesaj ifşası
→ Açık rıza yoksa suçtur
Sonuçları:
İdari para cezası
Tazminat
Ceza davası
⚖️ 5. Basın Kanunu & Dezenformasyon Düzenlemesi
Dezenformasyon suçu (TCK 217/A):
Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma
Kamu düzenini bozma amacı varsa → 1–3 yıl hapis
⚖️ 6. Hukuki ve Cezai Sorumluluk
Sosyal medyada:
Paylaşımı yapan
Yayan (retweet, paylaş)
Yorumla hakaret eden
ayrı ayrı sorumlu tutulabilir.
📌 Kısa özet
“Paylaştım ama silmiştim” → kurtarmaz
“Gerçekti” → her zaman savunma değildir
Sahte hesap → tespit edilebilir
Ekran görüntüsü → delil sayılır
Detaylı Bilgi için Lütfen İletişim’e Geçin!
