Yapay Zekâ ve Hukuki Sorumluluk: 50 Soru ve Cevap

Yapay Zekâ ve Hukuki Sorumluluk: 50 Soru ve Cevap

Av. Gizem Gonce

Yapay zekâ ile hazırlanan sahte görüntüler, kişisel verilerin izinsiz kullanılması, telif hakkı ihlalleri ve hatalı kararlar hukuk dünyasının yeni tartışma başlıkları arasında yer alıyor. Avukat Gizem Gonce, yapay zekânın hukuki ilişkiler üzerindeki etkisini ve bireylerin sahip olduğu hakları değerlendirdi.

Yapay zekâ teknolojileri günlük yaşamdan ticarete, eğitimden çalışma hayatına, medya sektöründen hukuk hizmetlerine kadar pek çok alanda kullanılmaya başladı. Metin, görüntü, ses ve video üretebilen sistemler yeni fırsatlar sunarken, bu teknolojilerin kullanımıyla ortaya çıkan zararların kim tarafından karşılanacağı ve kişilerin haklarının nasıl korunacağı sorularını da beraberinde getiriyor.

Özellikle yapay zekâ ile oluşturulan sahte görüntüler, kişilerin seslerinin izinsiz taklit edilmesi, özel bilgilerin dijital sistemlere aktarılması ve gerçeğe aykırı içeriklerin yayılması, hukuki açıdan dikkatle değerlendirilmesi gereken konular arasında bulunuyor.

Avukat Gizem Gonce ile gerçekleştirilecek röportajda, yapay zekânın hukuki ilişkilerdeki yeri; kişisel verilerin korunması, kişilik hakları, fikrî mülkiyet, sözleşmeler, iş hukuku, ceza hukuku ve avukatlık mesleği başlıkları altında ele alınıyor.

Yapay zekâ hata yaparsa hukuken kim sorumlu tutulabilir?

Yapay zekânın ürettiği bir cevabın yanlış olması veya sistemin hatalı bir sonuç ortaya koyması, sorumluluğun otomatik olarak teknolojiye yüklenebileceği anlamına gelmiyor. Somut olayda sistemi geliştiren, hizmeti sunan, kullanan veya ortaya çıkan içeriği yayımlayan kişilerin rolleri ve kusurları ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Yapay zekâ, tek başına kullanıcının hukuki yükümlülüklerini ortadan kaldıran bir araç olarak görülmemelidir. Özellikle hukuki, mali ve kişisel sonuçlar doğurabilecek işlemlerde sistemin ürettiği bilginin doğrulanması önem taşıyor.

Kişisel veriler ve özel hayat nasıl korunacak?

Yapay zekâ sistemlerine girilen bilgiler, kullanılan hizmetin özelliklerine ve veri işleme koşullarına bağlı olarak işlenebilir. Bu nedenle kimlik bilgileri, sağlık verileri, müvekkil dosyaları, ticari sırlar ve özel yazışmalar gibi hassas içeriklerin gelişigüzel biçimde sisteme aktarılması önemli riskler doğurabilir.

Kişisel verilerin korunmasında 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu başta olmak üzere uygulanabilir mevzuatın dikkate alınması gerekir. Kişisel Verileri Koruma Kurumu da üretken yapay zekâ kullanımında kişisel verilerin korunmasına ilişkin özel bir rehber yayımlamıştır.

Yapay zekâ ile üretilen içeriklerin telif hakkı kime ait?

Yapay zekâ tarafından oluşturulan bir metnin, görselin veya müziğin hukuki durumu; üretim sürecine, insanın yaratıcı katkısına, kullanılan materyallere ve ilgili mevzuata göre değerlendirilmelidir. Bir içeriğin yapay zekâ tarafından üretilmiş olması, o içeriğin her koşulda serbestçe kullanılabileceği anlamına gelmez.

Başka kişilere ait eserlerin izinsiz kullanılması, mevcut eserlerin taklit edilmesi veya korunan içeriklerin ticari amaçlarla yayımlanması telif hakkı uyuşmazlıklarına neden olabilir.

Yapay zekâ hukuk alanında hangi değişiklikleri getiriyor?

Yapay zekâ; hukuki araştırma, belge sınıflandırma, sözleşme inceleme ve bilgiye erişim gibi süreçleri kolaylaştırabilir. Bununla birlikte, hukuki değerlendirmelerin yalnızca otomatik sistemlerin sonuçlarına dayandırılması; güncel olmayan mevzuat, hatalı karar atıfları ve eksik değerlendirmeler nedeniyle ciddi riskler yaratabilir.

Avukatlık faaliyetlerinde mesleki özen, sır saklama yükümlülüğü, kişisel verilerin korunması ve hukuki bilginin doğrulanması önemini koruyor. Yapay zekâ, profesyonel değerlendirmeyi destekleyebilir; ancak somut olayın hukuki analizinin ve müvekkile karşı mesleki sorumluluğun yerini kendiliğinden alamaz.

Türkiye'de yapay zekâya ilişkin hukuki çerçeve ne durumda?

Yapay zekâ kullanımından doğan uyuşmazlıklar, olayın niteliğine göre kişisel verilerin korunması, Türk Borçlar Kanunu, Türk Ceza Kanunu, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilebilir.

Türkiye Büyük Millet Meclisinin resmî kayıtlarında, yapay zekâ ile üretilen sahte içeriklerin işaretlenmesine ilişkin bir kanun teklifi de yer alıyor. Ancak söz konusu teklifin 17 Ekim 2026 itibarıyla komisyonda bulunması, bu teklif hükümlerinin yürürlükteki kanun olduğu anlamına gelmiyor.

Avrupa Birliği'nde ise Yapay Zekâ Tüzüğü, risk temelli bir düzenleme modeli oluşturuyor ve hükümleri aşamalı olarak uygulanıyor. Bu gelişmeler, yapay zekâya ilişkin hukuki sorumluluk, şeffaflık ve temel hakların korunması konularının uluslararası ölçekte de önem kazandığını gösteriyor.

Yapay zekânın hukukla ilişkisi, yalnızca yeni teknolojilerin kullanımından ibaret değil. Asıl mesele, teknolojik gelişmelerden yararlanırken kişilerin haklarının, özel hayatın ve hukuki güvenliğin nasıl korunacağı.

1. Yapay zekânın hukuki statüsü ve sorumluluk

Yapay zekâ nedir ve hukuk açısından nasıl değerlendirilir?

Yapay zekâ, verilerden yararlanarak tahmin, analiz, içerik üretimi veya karar desteği sağlayabilen sistemleri ifade eder. Hukuk açısından bu sistemlerin geliştirilmesi, kullanılması ve sonuçlarının doğurduğu zararlar değerlendirilir. Yapay zekânın kullanılması, yürürlükteki hukuki yükümlülükleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Yapay zekânın Türk hukukunda kişiliği var mı?

Yapay zekâ sistemleri Türk hukukunda insanlar gibi gerçek kişi veya şirketler gibi tüzel kişi statüsüne sahip değildir. Bu nedenle yapay zekâya doğrudan bağımsız bir hukuki kişilik atfedildiği söylenemez. Ortaya çıkan uyuşmazlıklarda ilgili kişilerin ve kuruluşların sorumluluğu mevcut hukuk kurallarına göre incelenir.

Yapay zekâ yanlış bilgi verirse kim sorumlu olur?

Tek bir cevap yoktur. Kullanım amacı, sistemin özellikleri, kullanıcıya sunulan uyarılar, yapılan denetim ve ortaya çıkan zararla davranış arasındaki bağlantı dikkate alınır. Geliştirici, hizmet sağlayıcı, işletme veya kullanıcı farklı hukuki sebeplerle sorumlu tutulabilir.

Yapay zekânın neden olduğu her zarar tazminat gerektirir mi?

Her zarar otomatik olarak tazminat hakkı doğurmaz. İlgili sorumluluk türünün koşulları, zarar, hukuka aykırılık ve uygun illiyet bağı gibi unsurlar incelenir. Kusur şartının aranıp aranmadığı da uygulanacak hukuki düzenlemeye göre değişebilir.

Yapay zekâ ile yapılan bir işlem hukuken geçerli midir?

Yapay zekâ kullanılarak hazırlanan veya yürütülen işlemler sırf bu nedenle geçersiz olmaz. Ancak işlemin tarafları, irade açıklaması, temsil yetkisi, şekil şartları ve işlemin konusuna ilişkin hukuki koşulların karşılanması gerekir.

Yapay zekâ bir kişi adına sözleşme yapabilir mi?

Bir sistemin sözleşme sürecinde kullanılması mümkündür. Ancak sistemin işlemi kimin adına ve hangi yetkiyle yaptığı önemlidir. Temsil yetkisi, elektronik irade açıklaması ve sözleşmenin kurulmasına ilişkin genel hükümler somut olayda değerlendirilir. Yapay zekânın kullanılması tek başına geçerli temsil yetkisi oluşturmaz.

Yapay zekâ tarafından hazırlanan sözleşme bağlayıcı mıdır?

Yapay zekânın hazırladığı metin, gerekli hukuki koşullar sağlanmışsa sözleşmenin parçası olabilir. Bununla birlikte, metnin hazırlanması tek başına sözleşme kurulduğu anlamına gelmez. Tarafların iradeleri, kabul, imza ve varsa özel şekil şartları değerlendirilmelidir.

Yapay zekânın ürettiği yanlış bir rapor nedeniyle şirket zarar görürse ne olur?

Raporun hangi amaçla kullanıldığı, doğrulama yapılıp yapılmadığı, hizmet sözleşmesindeki yükümlülükler ve zararın nasıl meydana geldiği incelenir. Şirketin kendi denetim yükümlülüklerini ihlal etmesi de sorumluluk değerlendirmesinde önem taşıyabilir.

Yapay zekâya verilen talimatlar hukuka aykırıysa sorumluluk kime aittir?

Hukuka aykırı talimatı veren, uygulayan veya bu talimatı bilerek hizmete dönüştüren kişilerin sorumluluğu gündeme gelebilir. Bununla birlikte her olayda kişilerin katkısı, bilgisi, kastı veya kusuru ve uygulanabilir mevzuat ayrı ayrı incelenmelidir.

Yapay zekâ ile ilgili uyuşmazlıklarda hangi mahkemeye başvurulur?

Görevli ve yetkili mahkeme, uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenir. Tüketici, iş, ticaret, fikrî mülkiyet veya ceza hukuku alanındaki uyuşmazlıklar farklı usullere tabi olabilir. Dava açmadan önce doğru hukuki yolun ve varsa zorunlu arabuluculuk koşullarının belirlenmesi gerekir.

2. Kişisel veriler ve özel hayat

Kişisel veriler yapay zekâ sistemlerine yüklenebilir mi?

Her veri her koşulda yüklenemez. Kişisel verilerin işlenmesinde hukuki sebep, belirli ve meşru amaç, ölçülülük, veri güvenliği ve ilgili kişinin hakları dikkate alınmalıdır. Bir verinin yapay zekâ sistemine aktarılması da veri işleme faaliyeti kapsamında değerlendirilebilir.

Yapay zekâya müvekkil dosyası yüklemek hukuka uygun mudur?

Dosyada yer alan bilgilerin niteliği, kullanılan sistemin veri işleme koşulları, güvenlik önlemleri ve mesleki sır saklama yükümlülüğü değerlendirilmelidir. Dosyanın sisteme yüklenmesinin hukuki dayanağı ve verilerin hangi amaçlarla işleneceği belirlenmeden hareket edilmemelidir. Gereksiz kişisel veriler mümkün olduğunca paylaşılmamalıdır.

Yapay zekâ sistemine sağlık raporu yüklemek suç mudur?

Bir sağlık raporunun sisteme yüklenmesi tek başına her durumda suç oluşturmaz. Ancak sağlık verileri özel nitelikli kişisel veridir. Verinin hukuka aykırı elde edilmesi, aktarılması veya işlenmesi, olayın koşullarına göre idari, hukuki ve bazı durumlarda cezai sonuçlar doğurabilir.

Yapay zekâ sistemleri kişisel verileri izinsiz kullanabilir mi?

Teknolojik olarak verilerin işlenebilmesi, işlemenin hukuken serbest olduğu anlamına gelmez. Kişisel verilerin işlenmesi ve aktarılması, KVKK başta olmak üzere uygulanabilir mevzuata uygun olmalıdır. Açık rıza her durumda tek hukuki dayanak değildir; kanunda öngörülen diğer işleme şartları da dikkate alınır.

Yapay zekâ sistemine girilen bilgiler daha sonra başkalarına gösterilebilir mi?

Bu durum kullanılan sistemin teknik yapısına, veri saklama politikasına ve hizmet koşullarına bağlıdır. Her sistemin girilen verileri aynı şekilde kullandığı söylenemez. Kullanıcılar, veri saklama ve model eğitimi ayarlarını incelemeli; gizli bilgileri paylaşmadan önce gerekli güvenlik kontrollerini yapmalıdır.

Yapay zekâ bir kişiyi yanlış tanımlarsa hangi haklar kullanılabilir?

Yanlış tanımlama kişilik haklarını, kişisel verilerin doğruluğunu veya başka hukuki menfaatleri etkileyebilir. Olayın niteliğine göre düzeltme, silme, yayının kaldırılması, tazminat veya ilgili veri sorumlusuna başvuru gibi yollar gündeme gelebilir.

Yapay zekâ kullanılarak bir kişinin yüzü veya sesi izinsiz taklit edilirse ne olur?

İzinsiz yüz veya ses taklidi; içeriğin niteliğine ve kullanım amacına göre kişilik haklarının ihlali, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi, dolandırıcılık veya başka hukuka aykırı fiillerle bağlantılı olabilir. Her olayda otomatik olarak aynı suçun oluştuğu söylenemez.

Yapay zekâ ile oluşturulan sahte görüntüler için ne yapılabilir?

İçerik ve paylaşım bağlantıları, ekran görüntüleri, tarih ve saat bilgileri gibi deliller korunmalıdır. Koşullara göre platforma şikâyet, içeriğin kaldırılması veya erişimin engellenmesi için başvuru, hukuki tazminat talebi ya da suç şüphesi varsa kolluk veya savcılık başvurusu değerlendirilebilir.

Yapay zekâ ile üretilen ses kaydı mahkemede delil olur mu?

Bir ses kaydının mahkemede kullanılabilirliği; elde edilme yöntemi, gerçekliği, bütünlüğü ve uyuşmazlıkla ilgisi gibi unsurlara bağlıdır. Yapay zekâyla üretilmiş veya değiştirilmiş bir kayıt, gerçek bir konuşmanın kanıtıymış gibi sunulamaz. Delilin hukuka uygunluğu ve güvenilirliği ayrıca değerlendirilir.

Yapay zekâ kişisel verileri yanlış işlerse KVKK kapsamında başvuru yapılabilir mi?

Olayda KVKK’nın uygulanma koşulları bulunuyorsa ilgili kişi, veri sorumlusuna başvurarak kanundan doğan haklarını kullanabilir. Gerekli şartlar oluştuğunda Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet yolu da gündeme gelebilir. Başvuru ve şikâyet süreleri ile usul şartlarına dikkat edilmelidir.

3. Telif hakları, marka ve fikrî mülkiyet

Yapay zekâ ile yazılan bir makalenin telif hakkı kime aittir?

Bu sorunun cevabı, içeriğin üretim sürecine ve insanın yaratıcı katkısına bağlıdır. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında eser niteliği, sahibinin hususiyeti ve diğer yasal koşullar değerlendirilir. Yapay zekâ tarafından üretilen her çıktının otomatik olarak telif koruması altında olduğu söylenemez.

Yapay zekâ ile oluşturulan görsel ticari amaçla kullanılabilir mi?

Kullanım hakkı; aracın lisans koşullarına, görselde yer alan unsurlara, üçüncü kişilerin haklarına ve ilgili mevzuata bağlıdır. Ticari kullanım izni bulunması, üçüncü kişilerin telif, marka veya kişilik haklarının ihlal edilmesine izin verildiği anlamına gelmez.

Başka bir sanatçının tarzını taklit eden yapay zekâ görseli hukuka aykırı mıdır?

Bir sanatçının tarzından esinlenmek ile korunan bir eseri izinsiz çoğaltmak veya işlemek aynı şey değildir. Somut görselin hangi unsurları içerdiği, korunan eserle benzerliği ve kullanım biçimi incelenmelidir. Her tarz taklidi otomatik olarak telif hakkı ihlali sayılmaz.

Yapay zekâ ile oluşturulan müzikte telif sorunu çıkar mı?

Çıkabilir. Kullanılan örnekler, ses kayıtları, melodiler, sözler ve diğer korunan unsurların durumu önemlidir. Ayrıca müzik üretim aracının lisans şartları ile üçüncü kişilerin hakları değerlendirilmelidir.

Yapay zekâ başka bir markanın logosuna benzeyen bir logo üretirse ne olur?

Benzerlik, markanın tescil kapsamı, ilgili mal ve hizmetler, karıştırılma ihtimali ve kullanım biçimi dikkate alınarak değerlendirilir. Yapay zekâ kullanılmış olması marka hakkı ihlali iddiasını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Yapay zekâ ile yazılan kitap yayımlanabilir mi?

Yayımlama imkânı; metnin içeriğine, kullanılan kaynaklara, üçüncü kişilerin haklarına, yayın sözleşmesine ve ilgili mevzuata bağlıdır. Kitabın özgünlüğü, kaynakların doğruluğu ve başka eserlerden izinsiz alıntı yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir.

Yapay zekâ ile hazırlanan içerikte kaynak göstermek gerekir mi?

Bu, içeriğin türüne ve uygulanabilir kurallara göre değişir. Akademik çalışmalarda, mesleki yayınlarda veya sözleşmeyle belirlenmiş projelerde kaynak gösterme ve yapay zekâ kullanımını açıklama yükümlülükleri bulunabilir. Kaynak gösterilmesi, izinsiz kullanım sorununu tek başına çözmez.

Yapay zekâ başkasının eserini izinsiz kopyalarsa kullanıcı sorumlu olur mu?

Kullanıcının bilgisi, talimatları, içeriği kullanma biçimi ve ortaya çıkan ihlale katkısı incelenir. Sistemin otomatik olarak içerik üretmesi, kullanıcıya her durumda sınırsız kullanım hakkı sağlamaz. Sorumluluk somut olayın koşullarına göre belirlenir.

Yapay zekâ ile üretilen içerik için patent alınabilir mi?

Patent başvurusu, buluşun patentlenebilirlik şartlarını karşılamasına bağlıdır. Türkiye’de buluş sahibi ve patentlenebilirlik konuları 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu çerçevesinde değerlendirilir. Yapay zekânın teknik katkısı ile insanın buluş faaliyetindeki rolü ayrıca incelenmelidir.

Yapay zekâ ile oluşturulan bir içerik başkası tarafından izinsiz kullanılabilir mi?

İçeriğin telif, marka, kişilik veya başka bir hukuki korumadan yararlanıp yararlanmadığı belirleyicidir. İçeriğin yapay zekâyla üretilmiş olması, onu her koşulda kamu malı hâline getirmez.

4. Ceza hukuku ve dijital suçlar

Yapay zekâ kullanılarak dolandırıcılık yapılırsa hangi suçlar gündeme gelebilir?

Olayın özelliklerine göre dolandırıcılık, bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenen suçlar, kişisel verilerle ilgili suçlar veya başka ceza hukuku hükümleri gündeme gelebilir. Suçun unsurları oluşmadan yalnızca yapay zekâ kullanılmış olması üzerinden kesin bir suç nitelendirmesi yapılamaz.

Bir kişinin sesini taklit ederek para istemek suç mudur?

Bir kişinin sesini taklit ederek yakınlarından veya iş arkadaşlarından para istenmesi, olayın koşullarına göre dolandırıcılık suçunu oluşturabilir. Sesin taklit edilmesi, mağdurun aldatılması ve haksız menfaat sağlanması gibi unsurlar araştırılır.

Yapay zekâ ile üretilen sahte görüntüler kişilik haklarını ihlal eder mi?

Görüntünün kişiyi küçük düşürmesi, gerçeğe aykırı bir olayın parçası gibi göstermesi veya özel hayatına müdahale etmesi durumunda kişilik haklarının ihlali gündeme gelebilir. İçeriğin niteliğine göre başka hukuki yollar da söz konusu olabilir.

Yapay zekâ kullanılarak sahte belge hazırlanırsa ne olur?

Belgenin niteliği, resmî veya özel belge olup olmadığı, kullanım amacı ve hukuki sonuç doğurup doğurmadığı incelenir. Olayın koşullarına göre belgede sahtecilik veya dolandırıcılık gibi suçlar gündeme gelebilir.

Yapay zekâ ile oluşturulan sahte haberin paylaşılması suç mudur?

Her yanlış veya sahte haber paylaşımı otomatik olarak suç oluşturmaz. İçeriğin niteliği, kişinin kastı, yayılma biçimi, ortaya çıkan sonuç ve kanuni suç unsurları değerlendirilir. Bununla birlikte, hukuka aykırı içerikler kişilik hakları veya tazminat sorumluluğu bakımından sonuç doğurabilir.

Bir kişi yapay zekâya suç işlemeye yönelik talimat verirse sorumlu olur mu?

Sadece talimat yazılmış olması, her durumda tamamlanmış bir suçun oluştuğu anlamına gelmez. Ancak talimatın içeriğine, eylemin hazırlık veya icra aşamasına, kast ve diğer kanuni unsurlara göre ceza hukuku bakımından değerlendirme yapılabilir.

Yapay zekâ ile üretilen bir içerik tehdit amacıyla kullanılırsa ne olur?

İçeriğin tehdit suçunun unsurlarını taşıyıp taşımadığı ve muhatap üzerindeki niteliği değerlendirilir. İçeriğin yapay zekâyla hazırlanmış olması, eylemin hukuki niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Yapay zekâ ile yapılan dolandırıcılıkta mağdur parasını geri alabilir mi?

Somut olayda ceza soruşturmasının yanı sıra hukuki başvuru yolları da değerlendirilebilir. Banka veya ödeme hizmeti sağlayıcısına derhâl bildirim yapılması, transfer kayıtlarının korunması ve yetkili makamlara başvurulması önemlidir. Paranın geri alınması, işlemin türü ve olayın koşullarına bağlıdır.

Yapay zekâ ile oluşturulmuş sahte bir içeriğin gerçek olmadığı nasıl ispatlanabilir?

Orijinal dosyalar, meta veriler, içerik üretim kayıtları, uzman incelemesi ve diğer teknik deliller birlikte değerlendirilebilir. Yapay zekâ tespit araçlarının sonuçları tek başına kesin kanıt olarak görülmemeli; mümkünse bağımsız teknik incelemeyle desteklenmelidir.

Yapay zekâ ile işlenen bir suçta yalnızca sistemi geliştiren kişi mi sorumludur?

Hayır. Geliştirici, hizmet sağlayıcı, talimat veren kişi ve sistemi kullanan kişi farklı rollere sahip olabilir. Ancak her birinin cezai sorumluluğu şahsidir ve ilgili suçun kanuni unsurları ile kişinin katkısı ve kastı çerçevesinde değerlendirilir.

5. İş hukuku, ticaret ve günlük yaşam

İşveren, çalışanlarını yapay zekâ ile izleyebilir mi?

Çalışanların izlenmesi; işverenin yönetim hakkı, özel hayatın gizliliği, kişisel verilerin korunması ve ölçülülük ilkeleri birlikte değerlendirilerek yapılmalıdır. Çalışanların önceden bilgilendirilmesi ve izlemenin belirli, meşru bir amaca dayanması önemlidir.

Yapay zekâ kullanılarak çalışan işten çıkarılabilir mi?

Yapay zekâ destekli değerlendirme, işverenin karar süreçlerinde kullanılabilir; ancak işten çıkarma işleminin hukuka uygunluğu yürürlükteki iş mevzuatına göre belirlenir. İş güvencesi, geçerli neden, ayrımcılık yasağı ve uygulanabilir usul koşulları dikkate alınmalıdır.

Yapay zekâ işe alım sürecinde ayrımcılık yaparsa ne olur?

Sistem belirli adayları cinsiyet, yaş, engellilik veya hukuken korunan başka özellikler nedeniyle haksız biçimde dezavantajlı hâle getiriyorsa ayrımcılık yasağı ve kişisel verilerin korunması bakımından sorunlar doğabilir. İşe alım kararlarında kullanılan ölçütlerin denetlenebilir olması önemlidir.

Şirketler yapay zekâ ile müşteri verilerini analiz edebilir mi?

Müşteri verilerinin analiz edilmesi, amaç ve hukuki dayanak bakımından değerlendirilmelidir. Veri minimizasyonu, güvenlik önlemleri, aydınlatma yükümlülüğü ve gerektiğinde ilgili kişinin hakları gözetilmelidir. Verilerin ticari amaçla kullanılabilmesi, her türlü analiz için sınırsız yetki vermez.

Yapay zekâ ile hazırlanan reklam tüketiciyi yanıltırsa kim sorumlu olur?

Reklamın içeriğine, reklam verenin ve diğer aktörlerin rolüne, tüketicinin nasıl yanıltıldığına ve uygulanabilir mevzuata göre sorumluluk belirlenir. Yapay zekâ kullanılması, reklamın doğru ve dürüst olmasına ilişkin yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.

6. Avukatlık mesleği, mahkemeler ve yeni düzenlemeler

Avukatlar yapay zekâyı hukuki araştırmalarda kullanabilir mi?

Kullanabilirler; ancak sonuçlar güvenilir mevzuat, yargı kararları ve diğer hukuki kaynaklarla doğrulanmalıdır. Yapay zekâ bazen var olmayan mahkeme kararları veya yanlış madde numaraları üretebilir. Mesleki özen ve müvekkil bilgilerinin gizliliği korunmalıdır.

Yapay zekâ tarafından hazırlanan dilekçe doğrudan mahkemeye sunulabilir mi?

Teknik olarak bir dilekçe hazırlanabilir; fakat mahkemeye sunulmadan önce olaylar, talepler, hukuki sebepler, deliller, süreler ve usul kuralları denetlenmelidir. Yanlış veya eksik bir dilekçe hak kaybına neden olabilir. Yapay zekâ tarafından hazırlanması, metnin hukuki doğruluğunu garanti etmez.

Hâkimler yapay zekâdan yararlanabilir mi?

Yapay zekâ, hukuki araştırma veya dosya yönetimi gibi destekleyici işlevlerde kullanılabilir. Ancak yargılamanın adilliği, bağımsızlık, tarafların dinlenilmesi, gerekçeli karar ve insan haklarına ilişkin güvenceler korunmalıdır. Otomatik bir çıktının tek başına yargısal değerlendirmenin yerini alması ciddi hukuki sorunlar doğurabilir.

Türkiye’de yapay zekâyı düzenleyen özel bir kanun var mı?

17 Ekim 2026 itibarıyla Türkiye’de yapay zekânın tüm kullanım alanlarını tek bir kapsamlı kanunla düzenleyen genel bir yapay zekâ kanunu bulunduğu doğrulanmış değildir. Bununla birlikte, yapay zekâ kullanımından doğan olaylara mevcut hukuk kuralları uygulanabilir. TBMM kayıtlarında, yapay zekâ ile üretilen sahte içeriklerin işaretlenmesini öngören bir kanun teklifi bulunmaktadır ve teklifin komisyonda olması, henüz yürürlükte bir kanun olduğu anlamına gelmez.

Avrupa Birliği'nin Yapay Zekâ Tüzüğü Türkiye'yi de bağlar mı?

Avrupa Birliği'nin Yapay Zekâ Tüzüğü, AB hukuk düzeninde uygulanır; Türkiye'de doğrudan genel bir kanun gibi uygulanmaz. Bununla birlikte, AB pazarında faaliyet gösteren veya tüzüğün kapsamına giren ürün ve hizmetler sunan şirketler bakımından etkileri olabilir. Tüzüğün hükümleri aşamalı olarak yürürlüğe girmektedir; 2026 yılında şeffaflık kuralları ve bazı yükümlülükler uygulama aşamasına geçmiştir.

Back to blog