Disiplin ve ifade özgürlüğü — Av. Gizem Gonce

Hekime Disiplin Cezası ve İfade Özgürlüğü

EREN & GONCE · HUKUK GÜNDEMİ

Avukat Gizem Gonce: “Meslek kuruluşlarının disiplin yetkisi sınırsız değildir; yaptırımların kanuni, öngörülebilir ve ölçülü olması gerekir.”

Anayasa Mahkemesi, 4 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Mutia Canan Karatay (4) başvurusunda, medyada yapılan tıbbi açıklamalar nedeniyle verilen bir aylık geçici meslekten alıkoyma cezasının ifade özgürlüğünü ihlal ettiğine karar verdi.

Bir hekim mesleki görüşlerini televizyon veya gazetelerde açıklaması nedeniyle disiplin cezası alabilir mi?

Hekimlerin mesleki faaliyetlerinden kaynaklanan etik ve disiplin yükümlülükleri bulunmaktadır. Ancak bu yükümlülükler ifade özgürlüğünü tamamen ortadan kaldırmaz. Bir disiplin yaptırımının uygulanabilmesi için açık bir hukuki dayanak bulunmalı ve müdahale anayasal güvencelere uygun olmalıdır.

AYM'nin Canan Karatay kararında hangi hak ihlal edildi?

Anayasa Mahkemesi, 2022/92607 başvuru numaralı kararında ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti. Başvurucuya aşı uygulamalarına ilişkin medya açıklamaları nedeniyle verilen bir aylık meslekten geçici alıkoyma cezasının dayanağındaki düzenlemenin yeterince belirli olmadığını değerlendirdi.

Meslek odaları istedikleri disiplin cezasını verebilir mi?

Hayır. Disiplin yetkisi kanunla sınırlandırılmıştır. Hangi davranışın hangi yaptırımı doğuracağı öngörülebilir olmalıdır. Ayrıca yaptırım ile fiil arasında ölçülü bir denge bulunmalıdır. Aksi halde hukuki güvenlik ve temel haklar bakımından ihlal gündeme gelebilir.

AYM kararı sonrasında ne olacak?

İhlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilgili idare mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bu karar, meslek kuruluşlarının disiplin yetkilerinin anayasal sınırlar içerisinde kullanılması gerektiğini bir kez daha ortaya koymaktadır.

Bloga dön