İtirazın Kaldırılması
Yayımlayan: Eren & Gonce Hukuk Danışmanlık · İçerik düzenlemesi:
Hukuki içerik ekibi: Av. Aylin Esra Eren · Av. Gizem Gonce
Genel bilgilendirme amaçlıdır. Başvuru yolu ve süreler somut olaya göre değerlendirilir.
10 soru
Sorular ve cevaplar · 10 soru
1. İtirazın kaldırılması nedir?
İtirazın kaldırılması, borçlunun ilamsız icra takibine yaptığı itiraz nedeniyle duran takibin, kanunda öngörülen şartlarla yeniden devam etmesini sağlamak amacıyla alacaklının icra mahkemesine başvurmasıdır.
İcra ve İflas Kanunu’nun 68 ve devamı maddelerinde düzenlenen bu yol, itirazın iptali davasından farklıdır. İtirazın kaldırılabilmesi için alacaklının elinde kanunda belirtilen nitelikte belgelerin bulunması ve diğer yasal koşulların sağlanması gerekir.
2. İtirazın kaldırılması başvurusu hangi mahkemeye yapılır?
İtirazın kaldırılması başvurusu, kural olarak icra takibinin yürütüldüğü yerdeki icra mahkemesine yapılır.
İcra mahkemesi, alacaklının sunduğu belgeleri ve borçlunun itirazlarını İcra ve İflas Kanunu’nda belirlenen inceleme çerçevesinde değerlendirir. Bu inceleme, genel mahkemelerde görülen bir alacak davasıyla aynı kapsamda değildir.
3. İtirazın kaldırılması için hangi belgeler gerekir?
Alacaklının itirazın kaldırılmasını isteyebilmesi için alacağının kanunda aranan nitelikte belgelerle desteklenmesi gerekir.
İİK m. 68 kapsamında, koşullarına göre şu belgeler önem taşıyabilir:
İmzası ikrar edilmiş veya noterlikçe tasdik edilmiş borç ikrarını içeren belgeler,
Yetkili makamlarca usulüne uygun düzenlenmiş belgeler,
Kanunda belirtilen şartları taşıyan diğer belgeler.
Belgenin yalnızca mevcut olması yeterli değildir. Belgenin içeriği, imza durumu, alacağın belirlenebilirliği ve borçlunun itirazının niteliği birlikte değerlendirilir.
4. İtirazın kaldırılması başvurusu için süre ne kadardır?
İİK m. 68 uyarınca, itirazın kesin kaldırılmasını isteyen alacaklının, itirazın kendisine tebliğinden itibaren altı ay içinde icra mahkemesine başvurması gerekir.
Bu süre hak düşürücü niteliktedir. Süresinde başvurulmaması, aynı itiraza dayanılarak itirazın kesin kaldırılmasının istenmesini engelleyebilir.
Ancak alacaklının genel mahkemede alacak davası açma hakkı, ilgili zamanaşımı ve diğer yasal koşullar çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.
5. İtirazın kesin kaldırılması ile geçici kaldırılması arasındaki fark nedir?
İtirazın kaldırılması iki farklı şekilde gündeme gelebilir:
Kesin kaldırma: İİK m. 68 ve devamındaki koşulların sağlanması hâlinde, icra mahkemesinin belirli belgeler üzerinden yaptığı inceleme sonucunda verilir.
Geçici kaldırma: Özellikle borçlunun adi senetteki imzayı açıkça inkâr etmesi durumunda, İİK m. 68/a kapsamında özel bir inceleme ve usul uygulanabilir.
Geçici kaldırma, kesin kaldırmayla aynı sonuçları doğurmaz. İmzanın incelenmesi, borçlunun yasal sürelerde başvurabileceği yollar ve takibin devamı bakımından farklı hükümler uygulanır.
6. Borçlu itirazın kaldırılması başvurusunda kendisini nasıl savunabilir?
Borçlu, alacaklının sunduğu belgenin kanuni şartları taşımadığını, borcun bulunmadığını, ödendiğini veya alacaklının talebinin belge kapsamını aştığını ileri sürebilir.
Savunmanın niteliği, sunulan belgelere ve başvurunun kesin kaldırma mı yoksa geçici kaldırma mı olduğuna göre değişir. İcra mahkemesindeki incelemenin sınırları nedeniyle, genel mahkemede ileri sürülebilecek her iddia ve delilin aynı şekilde değerlendirileceği varsayılmamalıdır.
Bu nedenle borçlunun itiraz dilekçesi, ödeme belgeleri, sözleşmeler ve diğer delilleri dikkatle hazırlanmalıdır.
7. İtirazın kaldırılması kararı verilirse icra takibi devam eder mi?
Evet. İtirazın kesin kaldırılmasına karar verilmesi hâlinde, kararın kapsamı ve icra hukukuna ilişkin hükümler çerçevesinde takip devam edebilir.
Geçici kaldırma kararı verilmişse takip bakımından İİK m. 68/a'daki özel hükümler uygulanır. Her iki durumda da alacağın fiilen tahsil edilmesi için haciz, satış veya diğer icra işlemlerinin yapılması gerekebilir.
8. İtirazın kaldırılması başvurusunda icra inkâr tazminatı istenebilir mi?
Evet. İİK m. 68 ve ilgili hükümler çerçevesinde, kanuni koşulların oluşması hâlinde alacaklı lehine icra inkâr tazminatına hükmedilebilir.
Tazminat bakımından borçlunun itirazının haksız bulunması, alacaklının talebi ve kanunun aradığı diğer şartlar önemlidir. Tazminat her dosyada otomatik olarak uygulanmaz; başvurunun türü ve somut olayın özellikleri ayrıca incelenmelidir.
9. İtirazın kaldırılması reddedilirse alacaklı yeniden dava açabilir mi?
İtirazın kaldırılması talebinin reddedilmesi, alacağın her durumda mevcut olmadığının kesin olarak tespit edildiği anlamına gelmez. İcra mahkemesindeki incelemenin kapsamı ve kararın gerekçesi önemlidir.
Alacaklı, koşulları varsa genel mahkemede itirazın iptali davası açmayı veya alacağını genel hükümlere göre ileri sürmeyi değerlendirebilir. Ancak önceki kararın hukuki etkisi, süreler ve aynı uyuşmazlığın yeniden ileri sürülmesine ilişkin sınırlamalar somut dosya üzerinden incelenmelidir.
10. İtirazın kaldırılması ile itirazın iptali arasındaki temel fark nedir?
Özellik
İtirazın kaldırılması
İtirazın iptali
Başvuru yeri
İcra mahkemesi
Görevli genel mahkeme
İnceleme
Kanunda belirtilen belge ve koşullarla sınırlı
Genel yargılama kuralları çerçevesinde
Süre
Kesin kaldırmada kural olarak 6 ay
Kural olarak itirazın tebliğinden itibaren 1 yıl
Dayanak
İİK m. 68 ve devamı
İİK m. 67
Deliller
Kanunda aranan belge niteliği belirleyicidir
Genel ispat kuralları uygulanır
Danışmanlık ücretlidir. Randevu oluştururken ödeme alınmaz.
Online randevu → · İletişim → · İcra ve İflas Hukuku soru-cevap →