Apartmana Şarj Ünitesi Kurulabilir mi? Otoparkın Hukuki Niteliği Önem Taşıyor
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat, süreler ve tutarlar zaman içinde değişebilir; somut durumunuz için güncel değerlendirme alın.
Toplu yapılarda elektrikli araç şarj ünitesi kurulumu planlanırken otoparkın bağımsız bölüm eklentisi veya ortak alan niteliği, teknik kapasite ve yönetim planı hükümleri birlikte değerlendirilerek karar alınmalıdır.
Elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla birlikte apartman ve site otoparklarında bireysel veya ortak şarj ünitelerinin kurulması talebi artmaktadır. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun konuya dair hukuki değerlendirmelerinde, bağımsız bölüme tahsisli eklenti niteliğindeki alanlar ile tüm sakinlerin kullanımına açık ortak otopark alanları arasında temel bir ayrım yapılmaktadır.
Bağımsız bölüm eklentisi sayılan otoparklarda diğer bölümlere müdahale edilmeden ve mevcut elektrik tesisatının sınırları aşılmadan yapılacak bireysel kurulumlar ile ortak alanlarda tesis edilecek istasyonların hukuki şartları farklılık gösterir. Ortak faydayı artıran ve tüm maliklerin kullanımına sunulan ünitelerde Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında arsa payı ve sayı çoğunluğu değerlendirilmektedir.
Yönetim planında yer alan özel kısıtlamalar, onaylı mimari proje ve binanın teknik altyapı kapasitesi hukuki adımların temelini oluşturur. Yöneticinin tek başına vereceği onay teknik ve hukuki geçerliliği sağlamaya yetmeyeceği gibi, kurulum maliyeti ile tüketilen elektrik bedelinin adil paylaşımı da malikler kurulu kararıyla netleştirilmelidir.
Sık sorulan sorular
Apartmanda şarj ünitesi kurmak için kat malikleri kurulunun izni her durumda şart mıdır?
Av. Gizem Gonce: Otopark alanının hukuki statüsü bu sorunun yanıtını belirler. Bağımsız bölüme özgülenmiş bir eklenti üzerinde, binanın ortak tesisatına ve diğer maliklerin alanlarına zarar vermeden kurulacak bireysel üniteler için her koşulda kurul kararı gerekmeyebilir; ancak ortak kullanım alanlarında veya bina tesisatında değişiklik gerektiren hallerde karar zorunludur.
Ortak kullanım otoparkında şarj ünitesi kurulurken karar alma süreci nasıl işler?
Av. Gizem Gonce: Bütün maliklerin yararlanabileceği ortak bir şarj altyapısı tesis edilecekse, Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesinde ortak yerlerde faydalı yenilik ve ilave kapsamında değerlendirme yapılır. Bu durumda kat malikleri kurulunda hem sayı hem de arsa payı bakımından çoğunluk aranır ve tesis edilecek ünitenin kuralları belirlenir.
Kurulum sürecinde yönetim planı ve onaylı mimari proje neden kritik rol oynar?
Av. Gizem Gonce: Tapu ve onaylı proje otoparkın eklenti veya ortak yer niteliğinin belirlenmesinde; yönetim planı ise kullanım kuralları bakımından önemlidir. Yönetim planı da emredici kanun hükümlerinin üstünde değildir. Plan değişikliği gerekiyorsa kendi usulü izlenir. Kurulum kararı, gerekli proje veya teknik izinlerin yerine geçmez; bu belgeler birbirini tamamlayacak şekilde incelenmelidir.
Elektrik tüketim bedelleri ve istasyonun bakım masrafları nasıl karşılanmalıdır?
Av. Gizem Gonce: Bağımsız sayaçtan beslenen bireysel ünitenin tüketimiyle ortak altyapının yatırım ve bakım giderleri birbirinden ayrılmalıdır. Ortak sistemlerde tüketimin güvenilir biçimde ölçülmesi ve kimin hangi giderden yararlandığının belirlenmesi uyuşmazlığı azaltır. Paylaşımın dayanağı; kanun, yönetim planı, projenin niteliği ve geçerli kurul kararları birlikte değerlendirilerek kurulmalıdır. Her gider için tek bir dağıtım ölçüsü varsayılmamalıdır.
Bir kat maliki şarj ünitesi kurulumuna itiraz ederse süreç nasıl yönetilmelidir?
Av. Gizem Gonce: İtirazın teknik gerekçelere mi yoksa ortak mülkiyet haklarının ihlaline mi dayandığı değerlendirilir. Kurulumun can ve mal güvenliğini tehdit ettiği veya diğer bağımsız bölümlerin kullanımını engellediği ileri sürülüyorsa sulh hukuk mahkemesinde hâkimin müdahalesi talep edilebilir; usulüne uygun alınmış çoğunluk kararlarına karşı ise iptal davası açılabilir.
Montaj aşamasına geçilmeden önce hukuki ve teknik olarak hangi dosya hazırlanmalıdır?
Av. Gizem Gonce: Önce tapu ve onaylı projeden alanın niteliği, yönetim planından kullanım koşulları belirlenmelidir. Ardından kurulacak sistemin elektrik kapasitesi, güvenliği ve ortak tesisata etkisi yetkili teknik kişilerce değerlendirilir. Kurul kararı, dağıtım şirketi işlemleri veya başka izin gerekip gerekmediği bu projeye göre saptanır. Her kurulum için aynı belge listesinin zorunlu olduğu varsayılmamalıdır.
Hukuki değerlendirme
Apartmanlarda elektrikli araç şarj altyapısının tesisi, hem enerji hem de kat mülkiyeti mevzuatının kesişim noktasında bulunmaktadır. Eklenti ve ortak alan ayrımının doğru yapılması, teknik kapasite analizlerinin tamamlanması ileride doğabilecek uyuşmazlıkları önler. Sürecin yönetim planı incelenerek ve malikler kurulu prosedürleri gözetilerek yürütülmesi gerekir.