Evini Kısa Süreli Kiraya Verenler İçin İzin Rehberi: Platforma İlan Vermek Yetmiyor
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat, süreler ve tutarlar zaman içinde değişebilir; somut durumunuz için güncel değerlendirme alın.
Dijital platformlar üzerinden tek seferde yüz gün ve altındaki konut kiralamalarında mevzuat uyarınca izin belgesi alma zorunluluğu uygulanırken kat mülkiyeti ve sözleşme dengeleri somut koşullara göre önem taşımaktadır.
Gelişen dijital kiralama platformları aracılığıyla mülk sahiplerinin bağımsız bölümlerini kısa süreli tahsis etmesi uygulamada geniş yer bulmaktadır. Mevzuat gereği tek seferde yüz gün ve altında gerçekleşen turizm amaçlı kiralamalar için faaliyete başlanmadan önce Kültür ve Turizm Bakanlığının belirlediği kanallardan başvuru yapılarak izin belgesi alınması kural olarak aranmaktadır.
Turizm amaçlı kiralama faaliyetinde bulunulabilmesi için yalnızca başvuru adımlarının tamamlanması yeterli olmayıp kat maliklerinin rızası ve binanın yönetim planı gibi özel unsurlar da değerlendirilmektedir. Sitelerdeki yüksek nitelikli konut uygulamaları ile standart apartman yapıları arasında farklılaşan onay usulleri her bağımsız bölüm için ayrı şartların incelenmesini zorunlu kılmaktadır.
Mesken olarak kiraladığı konutu kendi nam ve hesabına turizm amaçlı üçüncü kişilere kiraya vermek isteyen kiracı bakımından özel bir yasak bulunmaktadır. Ev sahibinin alt kiralamaya rızası bu yasağı kendiliğinden kaldırmaz. Kanundaki özel istisnalar ayrı incelenirken izin yükümlülüğü, bina kararları ve kira ilişkisinden doğan haklar birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık sorulan sorular
İzin belgesi alma zorunluluğu hangi kiralama türlerinde gündeme gelir?
Av. Gizem Gonce: 7464 sayılı Kanunun tanımladığı, tek seferde yüz gün veya daha kısa süreli konut kiralamalarında izin rejimi incelenmelidir. Kanundaki turizm amaçlı kiralama tanımı yalnız tatil için yapılan kiralamayla sınırlı okunmamalıdır. İzin, kapsamdaki kiralama sözleşmesi yapılmadan önce alınmalıdır. Sürenin uzatılması veya sözleşmenin farklı adlandırılmasıyla bütün yükümlülüklerin ortadan kalktığı varsayılmamalıdır.
Kiralama platformunda ilan oluşturulması izin belgesi yerine geçer mi?
Av. Gizem Gonce: Dijital platformlarda kullanıcı hesabı açmak veya mülke ilişkin ilan yayımlamak hiçbir şekilde yasal izin belgesi niteliği taşımaz. İzin rejimi doğrudan idari bir başvuruya ve şartların incelenmesine dayanır; platformdaki teknik onaylar yalnızca aracı hizmet sağlayıcının sistem içi işlemlerini kapsamakta olup mevzuatın aradığı resmi izin yerine ikame edilemez.
Apartman veya site yönetimlerinde karar alınırken hangi hususlara bakılır?
Av. Gizem Gonce: Genel başvuru kuralında, izin belgesine konu bağımsız bölümün bulunduğu binanın bütün kat maliklerinin oybirliğiyle aldığı karar aranır. Site içindeyse hangi binanın esas alındığı ayrıca belirlenir. Kanunun yüksek nitelikli konutlara ilişkin özel düzenlemesi gibi istisnalar da vardır. Bu nedenle tapu, binanın niteliği ve yönetim planı birlikte incelenmelidir.
Mevcut bir kiracı kiraladığı evi günlük veya kısa süreli kiraya verebilir mi?
Av. Gizem Gonce: 7464 sayılı Kanunun 3. maddesinin yedinci fıkrası, mesken olarak kiralanan konutun kiracı tarafından kendi nam ve hesabına turizm amaçlı üçüncü kişilere kiralanmasını yasaklar. Dolayısıyla yalnız ev sahibinden alt kira izni almak yeterli değildir. Kanunda ayrıca düzenlenen özel işletme modelleri ve istisnalar, sıradan konut kiracısının yaptığı alt kiralamayla aynı kabul edilmemelidir.
İzinsiz kısa dönem kiralama faaliyetinde hangi hukuki ve idari riskler ayrılmalıdır?
Av. Gizem Gonce: İdari yaptırımlar ile özel hukuktan doğan uyuşmazlıklar birbirinden tamamen ayrı kulvarlarda ilerler. İzin belgesi olmadan faaliyet yürütülmesi idari inceleme ve yaptırımlara konu olurken, kat mülkiyeti ihlali veya yetkisiz alt kiralama durumları diğer malikler ve kiralayan bakımından tahliye, müdahalenin men'i veya tazminat davalarını gündeme getirebilir.
Yetkili mercilere yapılacak izin başvurusunda hangi belgeler hazırlanmalıdır?
Av. Gizem Gonce: Başvurularda bağımsız bölümün mülkiyet durumunu gösteren tapu kayıtları, kimlik ve imza yetkisi belgeleri ile duruma göre kat malikleri kurulunca alınmış rıza tutanakları yer almalıdır. Yüksek nitelikli konutlar söz konusu olduğunda ise projenin niteliğini ve yönetim planındaki yetkileri tevsik eden özel belgelerin dosyada hazır bulundurulması gerekir.
Hukuki değerlendirme
Kısa vadeli konut kiralamalarında mevzuatın çizdiği idari izin kuralları ile kat mülkiyeti ve kira sözleşmesi sınırları birlikte ele alınmalıdır. Yetkili mercilerden izin belgesi temin edilmeden dijital ilan üzerinden işlem yapılması farklı hukuki uyuşmazlıklara yol açabilmektedir. Süreçlerin sözleşme hükümleri ve bina belgeleri doğrultusunda planlanması hukuki güvenliğin sağlanmasında temel unsurdur.